6. Al-An'aam

[ بَلْ إِيَّاهُ تَدْعُونَ ] به‌ڵكو له‌م حاڵه‌دا ئێوه‌ به‌وپه‌ڕی ئیخلاصه‌وه‌ له‌ خوای گه‌وره‌ ئه‌پاڕێنه‌وه‌ چونكه‌ ده‌زانن جگه‌ له‌ خواى گه‌وره‌ كه‌س ناتوانێت سزاى خواى گه‌وره‌ بگه‌ڕێنێته‌وه‌ [ فَيَكْشِفُ مَا تَدْعُونَ إِلَيْهِ إِنْ شَاءَ ] وه‌ ئه‌وه‌ی كه‌ ئێوه‌ له‌ خوای گه‌وره‌ پاڕاونه‌ته‌وه‌ خوای گه‌وره‌ له‌سه‌رتانی لائه‌بات له‌ سزا ئه‌گه‌ر ویستی لێ بێت [ وَتَنْسَوْنَ مَا تُشْرِكُونَ (٤١) ] وه‌ ئه‌وانه‌ی كه‌ ئه‌تانكرد به‌ شه‌ریك بۆ خوای گه‌وره‌و له‌ كاتی خۆشیدا لێیان ئه‌پاڕانه‌وه‌ هه‌مووی له‌بیر ئه‌كه‌ن و پشتیان تێ ئه‌كه‌ن له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ئه‌زانن هیچ سوودێكی نیه‌.

{سزای خوا بۆ تەوبە كردن‌و گەڕاندنەوەیە لە تاوان}

[ وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا إِلَى أُمَمٍ مِنْ قَبْلِكَ فَأَخَذْنَاهُمْ بِالْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّاءِ ] وه‌ ئه‌ی محمد- صلى الله عليه وسلم - پێغه‌مبه‌رانمان بۆ ئوممه‌تانی پێش تۆش ناردووه‌ ئه‌وانه‌ى كه‌ ئیمانیان نه‌هێناوه‌ تووشی فه‌قیری و نه‌خۆشی و به‌ڵاو موسیبه‌تمان كردوون له‌ لاشه‌یاندا [ لَعَلَّهُمْ يَتَضَرَّعُونَ (٤٢) ] به‌ڵكو بگه‌ڕێنه‌وه‌ بۆ لای خوای گه‌وره‌و به‌زه‌لیلی و ملكه‌چیه‌وه‌ دوعا له‌ خوای گه‌وره‌ بكه‌ن.

[ فَلَمَّا نَسُوا مَا ذُكِّرُوا بِهِ ] كاتێك كه‌ ئه‌وه‌ی كه‌ یادیان خرایه‌وه‌ له‌بیریان كرد وه‌ په‌ندو ئامۆژگاریان وه‌رنه‌گرت له‌و نه‌خۆشی و فه‌قیری و هه‌ژاری و ده‌ردو به‌ڵاو موسیبه‌تانه‌ [ فَتَحْنَا عَلَيْهِمْ أَبْوَابَ كُلِّ شَيْءٍ ] ئه‌و كاته‌ ده‌رگای هه‌موو شتێكمان لێ كردنه‌وه‌ له‌ خێرو چاكه‌ كه‌ بۆ (ئیستیدراجه‌) چونكه‌ شایه‌نی هیدایه‌ت نین، وه‌ هه‌ر كه‌سێك تاوان بكات و خوا پێى ببه‌خشێت ئه‌وه‌ (ئیستیدراجه‌) با ئاگادار بێت و زوو ته‌وبه‌ بكات [ حَتَّى إِذَا فَرِحُوا بِمَا أُوتُوا ] تا له‌خۆبایی بوون و دڵخۆش بوون به‌و نازو نیعمه‌ته‌ی كه‌ خوای گه‌وره‌ پێی به‌خشیبوون وه‌ ته‌كه‌بوریان كرد [ أَخَذْنَاهُمْ بَغْتَةً ] له‌ناكاودا بردماننه‌وه‌ [ فَإِذَا هُمْ مُبْلِسُونَ (٤٤) ] ئه‌و كاته‌ ئه‌وان خه‌فه‌تبارو په‌شیمان و بێئومێد ئه‌بن به‌ڵام هیچ سوودێكیان پێ ناگه‌یه‌نێ، خواى گه‌وره‌ ئوممه‌تان سزا ده‌دات له‌ كاتى خۆشى و نازو نیعمه‌تدا.

[ فَقُطِعَ دَابِرُ الْقَوْمِ الَّذِينَ ظَلَمُوا ] ئه‌و كاته‌ خوای گه‌وره‌ دوای كه‌سانی زاڵم و سته‌مكار ئه‌بڕێته‌وه‌و ڕیشه‌كێشیان ده‌كات [ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ (٤٥) ] وه‌ حه‌مدو سه‌ناو ستایش بۆ الله كه‌ په‌روه‌ردگاری هه‌موو جیهانه‌، كه‌ ئه‌میش فێركردنی ئیماندارانه‌ له‌ كاتی هاتنی نیعمه‌تدا حه‌مدو سه‌نای خوای گه‌وره‌ بكه‌ن.

[ قُلْ أَرَأَيْتُمْ إِنْ أَخَذَ اللَّهُ سَمْعَكُمْ وَأَبْصَارَكُمْ وَخَتَمَ عَلَى قُلُوبِكُمْ مَنْ إِلَهٌ غَيْرُ اللَّهِ يَأْتِيكُمْ بِهِ انْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْآيَاتِ ثُمَّ هُمْ يَصْدِفُونَ (٤٦) ] ئه‌ی محمد- صلى الله عليه وسلم - پێیان بفه‌رمه‌: هه‌واڵم بده‌نێ ئه‌گه‌ر خوای گه‌وره‌ بیستن و بینینتان بباته‌وه‌ یان گوێ و چاوتان نه‌هێلێت، وه‌ مۆر بدات له‌سه‌ر دڵتان جگه‌ له‌ خواى گه‌وره‌ هیچ خواى تر هه‌یه‌ كه‌ بۆتان بێنێته‌وه‌و پێتان ببه‌خشێته‌وه‌، ئه‌ی محمد- صلى الله عليه وسلم - ته‌ماشا بكه‌و بزانه‌ چۆن نیشانه‌كانى خۆمان جۆراو جۆرو روون ده‌كه‌ینه‌وه‌ پاشان ئه‌وان پشت له‌ حه‌ق هه‌ڵده‌كه‌ن و لاده‌ده‌ن و رێگرى خه‌ڵكیش ده‌كه‌ن، یاخود مه‌به‌ست ئه‌وه‌یه‌ كه‌ نه‌توانن حه‌ق ببیستن و بینین.

[ قُلْ أَرَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتَاكُمْ عَذَابُ اللَّهِ بَغْتَةً أَوْ جَهْرَةً هَلْ يُهْلَكُ إِلَّا الْقَوْمُ الظَّالِمُونَ (٤٧) ] ئه‌ی محمد- صلى الله عليه وسلم - پێیان بفه‌رمه‌: هه‌واڵم پێ بده‌ن ئه‌گه‌ر له‌ ناكاودا سزاى خواى گه‌وره‌تان بۆ بێت، یان به‌ ئاشكرا ئایا جگه‌ له‌ قه‌ومی زاڵم و سته‌مكاران كێی تر هه‌یه‌ كه‌ له‌ناوچێ، واته‌: خوای گه‌وره‌ ته‌نها زاڵمان و سته‌مكاران له‌ناو ئه‌بات و یه‌كخواپه‌رستان رزگار ده‌كات.

[ وَمَا نُرْسِلُ الْمُرْسَلِينَ إِلَّا مُبَشِّرِينَ ] وه‌ ئێمه‌ پێغه‌مبه‌ران نانێرین ئیلا مژده‌ده‌رن به‌و كه‌سانه‌ی كه‌ ئیمانیان پێ دێنن وه‌ شوێنیان ده‌كه‌ون به‌ به‌هه‌شت [ وَمُنْذِرِينَ ] وه‌ ترسێنه‌رن بۆ ئه‌و كه‌سانه‌ی كه‌ سه‌رپێچیان ئه‌كه‌ن به‌ سزای ڕۆژی قیامه‌ت [ فَمَنْ آمَنَ وَأَصْلَحَ ] جا هه‌ر كه‌سێك ئیمان بێنێ به‌وه‌ی كه‌ پێغه‌مبه‌ران هێناویانه‌ وه‌ چاكه‌ بكات و شوێنیان بكه‌وێت [ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ ] ئه‌مانه‌ له‌ ڕۆژی قیامه‌ت هیچ ترسێكیان له‌سه‌ر نیه‌ بۆ داهاتوویان [ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ (٤٨) ] وه‌ هیچ خه‌فه‌تێكیش ناخۆن له‌ ڕابردوو له‌وه‌ی كه‌ له‌ دونیا له‌ده‌ستیان چووه‌و به‌جێیان هێشتوه‌ له‌به‌ر ئه‌وه‌ی خوای گه‌وره‌ له‌به‌هه‌شتدا باشتریان پێ ئه‌به‌خشێ.

[ وَالَّذِينَ كَذَّبُوا بِآيَاتِنَا يَمَسُّهُمُ الْعَذَابُ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ (٤٩) ] به‌ڵام ئه‌و كه‌سانه‌ی كه‌ ئایه‌ته‌كانی ئێمه‌یان به‌درۆ زانیوه‌ ئه‌مانه‌ سزای خوای گه‌وره‌ ئه‌یانگرێته‌وه‌ به‌هۆی فیسق و له‌ڕێده‌رچوونی خۆیانه‌وه‌.

{پێغەمبەر- صلی الله علیه وسلم - غەیبی نەزانیووە}

[ قُلْ لَا أَقُولُ لَكُمْ عِنْدِي خَزَائِنُ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُ الْغَيْبَ وَلَا أَقُولُ لَكُمْ إِنِّي مَلَكٌ ] ئه‌ی محمد- صلى الله عليه وسلم - پێیان بفه‌رمه‌: من پێتان ناڵێم خه‌زێنه‌كانی خوای گه‌وره‌ لای منه‌ یان غه‌یب ئه‌زانم، به‌ڵكو هیچ شتێك له‌ غه‌یب نازانم ته‌نها ئه‌وه‌ نه‌بێت كه‌ هه‌ندێك جار خوای گه‌وره‌ خۆی نیشانم بدات، وه‌ من ناڵێم مه‌لائیكه‌تم تا داوای هه‌ندێك شتم لێ بكه‌ن كه‌ له‌ تواناو ده‌سه‌ڵاتمدا نه‌بێ [ إِنْ أَتَّبِعُ إِلَّا مَا يُوحَى إِلَيَّ ] به‌ڵكو من ته‌نها شوێنی ئه‌و وه‌حیه‌ ئه‌كه‌وم كه‌ خوای گه‌وره‌ بۆم ئه‌نێرێ كه‌ فه‌رمانم پێكراوه‌ بیگه‌یه‌نم و لێى لاناده‌م [ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ ] ئه‌ی محمد- صلى الله عليه وسلم - پێیان بڵێ: ئایا نابیناو بینا یه‌كسانن و وه‌كو یه‌ك وان؟ واته‌: ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ گومڕایه‌و ئه‌و كه‌سه‌ی له‌سه‌ر هیدایه‌ته‌، یان ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ موسڵمانه‌ ئه‌وه‌ی كه‌ كافره‌ وه‌كو یه‌ك وان؟ نه‌خێر، هه‌رگیز یه‌كسان نین [ أَفَلَا تَتَفَكَّرُونَ (٥٠) ] ئه‌وه‌ بۆ بیر ناكه‌نه‌وه‌ له‌م شتانه‌ تا ڕێگای حه‌ق و هیدایه‌ت بگرنه‌به‌ر.